Keluarga Bahagia

Bagaimana Meningkatkan Tumpuan serta Bantu Anak Bercakap ?

Apa itu tumpuan?

Adakah anda pernah mengalami situasi seperti berikut :

Situasi 1
“Saya letih. Anak saya tak boleh duduk diam dan dia tak banyak cakap.”

Situasi 2
“Anak tak boleh fokus. Bila saya cakap dengan dia, sekejap sahaja. Dia pandang tempat lain. Kadang-kadang saya tanya lain dia jawab lain.”


Sumber: www.youtube.com

Komen-komen di atas merupakan rintihan ibu bapa yang mempunyai anak dengan masalah tumpuanTumpuan merupakan kebolehan :

  • Fokus pada sesuatu yang dilakukan (Contoh : permainan, makanan)
  • Mengubah fokus daripada sesuatu kepada sesuatu yang lain (Contoh : tumpuan daripada permainan kepada ibu bapa)
  • Kekalkan fokus pada satu jangka masa yang khusus

Tumpuan bersama (joint attention) adalah kebolehan untuk berkongsi fokus ke atas sesuatu (orang, objek, konsep, peristiwa) dengan individu lain. Ia berfungsi sebagai alat rujukan yang menggunakan pandangan dan isyarat yang dikongsi bersama untuk berkomunikasi.


Sumber: sg.theasianparent.com

Ia bermula di peringkat awal antara kanak-kanak dan ibu bapa iaitu 9 bulan dan mahir semasa 18 bulan.

Kenapa tumpuan penting dalam komunikasi anak saya?


Sumber: www.youtube.com

Kemahiran tumpuan dan mendengar merupakan kemahiran yang penting dan diperlukan oleh kanak-kanak untuk belajar tentang persekitaran mereka. Selain itu, ia juga membantu kanak-kanak untuk fokus kepada bunyi atau pertuturan serta memahami bunyi atau pertuturan yang diberikan (Middleton & Waring , 2002).

Oleh yang demikian, berkongsi tumpuan antara kanak-kanak dengan individu di sekeliling mereka dapat membantu dalam perkembangan bahasa, pertuturan, komunikasi dan akademik. Justeru, ia membantu meningkatkan kualiti hidup mereka di masa hadapan.

Kanak-kanak memerlukan kemahiran tumpuan untuk :

  • Membentuk sosial interaksi awal antara kanak-kanak dan dewasa
  • Memahami perkataan dan mengikut arahan dengan lebih tepat
  • Menambah kosa kata (perkataan)
  • Membina struktur ayat yang betul
  • Membentuk bunyi pertuturan yang tepat
  • Menguasai kemahiran membaca dan menulis
  • Penglibatan di dalam perbualan serta perbincangan di kelas

    Sumber: www.educationdestinationmalaysia.com

Bagaimana pula jika kanak-kanak yang mengalami kesukaran tumpuan? Kesan daripada kesukaran memberi tumpuan adalah :

  • Masalah komunikasi
  • Masalah untuk bersosial dengan rakan sebaya atau golongan dewasa
  • Lambat pertuturan
  • Masalah sebutan bunyi perkataan (pelat)
  • Bertutur tetapi struktur ayat yang digunakan adalah tidak lengkap atau teratur
  • Masalah pembelajaran (membaca dan menulis)

    Sumber: www.pinterest.com

Apakah strategi untuk meningkatkan tumpuan anak saya?

Ibu bapa berperanan penting untuk meningkatkan tumpuan anak. Anda perlu bertenang dan berfikiran positif dalam mencari pendekatan yang berkesan bagi menangani masalah tumpuan dan komunikasi anak anda.
Berikut merupakan strategi untuk ibu bapa menarik dan meningkatkan tumpuan anak:

  1. Kurangkan gangguan
    Sumber: www.inthepinkandgreen.com

    • Tutup televisyen atau radio semasa bermain bersama atau menjalankan aktiviti
    • Simpan telefon atau alatan elektronik seperti iPad atau tablet
  2. Arahan yang  jelas dan tegas
    • Arahan yang jelas dan tegas dapat membantu anak anda lebih peka dan mendengar
  3. Aktiviti yang menarik

    Sumber: www.wisegeek.com

    • Pilih aktiviti yang paling anak anda minati
    • Ia membantu dalam memberi pilihan kepada anak anda
    • Seterusnya ia menggalakkan anak untuk berkomunikasi
    • Gunakan jadual bergambar untuk mengekalkan dan meningkatkan tumpuan anak semasa aktiviti dijalankan
  4. Sistem ganjaran yang konsisten
    • Puji atau berikan ganjaran secara konsisten dapat membantu anak anda kekal fokus dengan perkara yang dilakukan.
  5. Rangsangan bahasa

    Sumber: www.theguardian.com

    • Memberi komen ketika bermain dengan anak.
    • Contoh : Semasa bermain dengan kereta
    • Ibu/Bapa: “Vroom, vrooom. Kereta datang. Kereta besar datang. Dia nak langgar. Booom.. langgar.”
    • Tunggu dan perhatikan sebentar respon daripada anak anda.
    • Respon kepada ekspresi muka, isyarat, bunyi atau pertuturan yang dihasilkan oleh anak.
  6. Pelbagaikan intonasi suara

    Sumber: news.asiantown.net

    • Intonasi suara yang berbeza-beza boleh menarik perhatian atau tumpuan anak anda.
    • Guna penekanan bunyi pada perkataan-perkataan yang ingin diajar kepada anak-anak.

Apa yang perlu saya buat untuk tingkatkan tumpuan anak saya?

Aktiviti-aktiviti yang dicadangkan berikut boleh dilaksanakan sebagai rutin harian. Perkara paling penting adalah masa yang perlu diluangkan bersama-sama anak, keseronokan aktiviti yang dijalankan, peluang, galakan dan rangsangan bahasa yang diberikan kepada anak.

Terdapat pelbagai aktiviti yang boleh dijalankan untuk membantu meningkatkan tumpuan anak iaitu :

  1. Bermain dengan pasir

    Sumber: www.ecns.cn
  2. Bercerita menggunakan buku cerita
  3. Menghasilkan diari bersama-sama berkaitan aktiviti yang dijalankan (contoh: berkhemah, membuat kek)
  4. Permainan teka (‘guess game’)
  5. Teka-teki (‘Puzzle’)
  6. Berkebun

    Sumber: www.gettyimages.com
  7. Seni dan kraf
  8. Main masak-masak
  9. Membuat pelbagai bentuk menggunakan tanah liat
  10. Permainan memori (memory game)

Anda boleh cuba dan cipta pelbagai aktiviti lagi yang boleh meningkatkan tumpuan dan komunikasi anak anda. Hal ini demikian kerana anda sebagai ibu bapa lebih memahami kemahuan dan kemampuan anak anda.

Sumber rujukan:

  1. Portal MyHealth Kementerian Kesihatan Malaysia
Advertisements